Po 123 latach zaborów odzyskaliśmy niepodległość. Czy w 1918 roku Polacy świętowali na ulicach?

11 listopada 1918 roku nie było fajerwerków oraz wielkich uroczystości. Dlaczego? Bo marszałek Józef Piłsudski nie był szczególnie przywiązany do idei świętowania rocznicy odzyskania niepodległości. Do pewnego czasu...

Pierwszy raz Święto Niepodległości uroczyście obchodzono 14 listopada 1920 roku. Tego dnia na Placu Zamkowym uhonorowano Józefa Piłsudskiego buławą marszałkowską, symbolem władzy i bezwzględnego posłuchu. W programie znalazła się także: msza św. na pl. Zamkowym, salwy armatnie podczas wręczania buławy, defilada wojskowa na Krakowskim Przedmieściu, akademia oraz wieczorne gala w Teatrze Wielkim.

Przybycie Marszałka Józefa Piłsudskiego. Widoczni także generał Daniel Konarzewski (na koniu).Przybycie Marszałka Józefa Piłsudskiego. Widoczni także generał Daniel Konarzewski (na koniu). Narodowe Archiwum Cyfrowe

W następnych latach uroczystości organizowano już dużo skromniej, zazwyczaj w pierwszą niedzielę po 11 listopada

W okresie 1919–1925 Józef Piłsudski nie był w szczególny sposób przywiązany do idei świętowania rocznicy 11 listopada jako daty symbolizującej odzyskanie przez Polskę niepodległości - wyjaśnia historyk dr Andrzej Stawarz.

Oficjalnie Narodowe Święto Niepodległości ustanowiono dopiero w ostatnich latach II Rzeczypospolitej, w 1937 roku. Blisko po 20 latach od wyswobodzenia się ojczyzny z zaboru. Dlaczego tak późno?

W 1919 roku nie było sprzyjającej sytuacji, by uczcić rocznicę odzyskania niepodległości, ponieważ trwały jeszcze wojny o granice Rzeczypospolitej - mówi dr Stawarz.

I dodaje, że dopiero po przewrocie majowym, w 1926 roku, marszałek docenił znaczenie upamiętniania tej daty jako symbolu dla umacniania nie tylko własnego obozu władzy, ale przede wszystkim dla umacniania w społeczeństwie postaw propaństwowych. Tego roku po raz pierwszy na placu Saskim odbyła się defilada wojskowa. 

Począwszy od 1923 roku kolejne rocznice odzyskania niepodległości były nierzadko ignorowane przez Narodową Demokrację oraz ugrupowania lewicowe i część ludowych, które na ogół nie uczestniczyły w oficjalnych obchodach.

Po zakończeniu wojny, w 1945 roku, Święto Niepodległości zniesiono ustawą Krajowej Rady Narodowej. Oficjalnie święto przywrócono dopiero w 1989 roku.

Więcej o:
Komentarze (9)
11 listopada. Jak dawniej świętowało się Dzień Niepodległości?
Zaloguj się
  • mikwa

    Oceniono 13 razy 11

    Naszła mnie taka refleksja: niepodległość utraciliśmy dzięki naszym, polskim działaniom (wolność szlachecka, liberum veto, samowola i skłócenie magnatów, jawna zdrada targowicka itp itd) po których trzej zaborcy tanim kosztem odebrali nam Polskę. Natomiast odzyskaliśmy niepodległość dzięki obcym (zamach w Sarajewie, wybuch i efekt finalny I wojny światowej, rozpad imperiów itp), błagając niemalże na kolanach mocarstwa o zgodę na utworzenie Rzeczypospolitej, na co oni łaskawie się zgodzili (chociaż nie musieli). W czym więc nasza, polska zasługa ? W utracie czy zdobyciu niepodległości ?

  • justas32

    Oceniono 18 razy 10

    My nie odzyskaliśmy żadnej niepodległości. My tylko dostaliśmy ziemie na państwo od zwycięzców I Wojny Światowej ...

  • zwyklaosoba

    Oceniono 9 razy 9

    123 lata, 11 listopada 1918. To takie daty podręcznikowe. Niektórzy czekali na powrót Polski 147 lat (Pomorze), a niektórzy 173 lata (np. Piła). Jak mieli się cieszyć mieszkańcy Pomorza, Śląska czy Wielkopolski skoro 11 listopada 1918 r. wielu z nich było na froncie i nie mieli pojęcia czy będą żyli w Polsce. Warunki odrodzonej państwowości polskiej zatwierdził dopiero Traktat Wersalski w czerwcu 1919 r. czyli w listopadzie 1918 r. to były dopiero dążenia i pragnienia, a nie pełnoprawny podmiot prawa międzynarodowego.

  • bmarten

    Oceniono 5 razy 5

    Wbrew powyższym uczonym opiniom w listopadzie 1918 Polacy świętowali wyzwolenie. Ale autorka nieco szczególnej książki "Życie przestępcze II RP" pisze tak: "w listopadzie 1918r. na ulicach Warszawy ludzie płakali ze szczęścia, widząc polskie wojsko i władze, ale zaledwie 10 lat później z tych emocji nie pozostał najmniejszy ślad w społeczeństwie".

  • polsilver100

    Oceniono 17 razy -1

    Sram na patriotyzm, wyzwolenie i Idiotów przy władzy. Ludzi nie stać na czynsz a ciągle głoszona jest propaganda sukcesu

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX