10 historycznych map Warszawy. Zobacz, jak zmieniała się stolica od XVII wieku [DUŻE ZDJĘCIA]

22.04.2015 12:52
W poniedziałek 20 kwietnia Cyfrowa Biblioteka Narodowa Polona udostępniła ponad 150 takich map Warszawy od XVII do XX wieku. Wszystkie mapy są w doskonałej jakości i rozdzielczości. W kolekcji można znaleźć m.in. siedemnastowieczne plany oblężenia Warszawy, dziewiętnastowieczne wydawnictwa z fasadami najważniejszych warszawskich budynków, mapy miejscowości letniskowych z początku dwudziestego wieku, plany sieci stołecznych tramwajów i autobusów, plany urbanistyczne oraz mapy z okresu okupacji niemieckiej. Zobacz jak zmieniała się stolica na planach miasta.
1 Mapy Warszawy Mapy Warszawy Polona.pl

Plan z 1656 roku

Jeden z najstarszych planów Warszawy z 1656 roku. Przestawia Starą Warszawę.

(kliknij na zdjęcie, żeby powiększyć i przybliżyć)

Mapy WarszawyPolona.pl

2 Mapy Warszawy Mapy Warszawy Polona.pl

Plan z 1663 roku

Oto jeden ze starszych planów miasto - z 1663 roku. Przedstawia wydarzenie z 28 lipca 1656 roku, czyli bitwy stoczonej przez armię polsko-litewską pod wodzą Jana Kazimierza i armię szwedzko-brandenburską pod wodzą Karola X Gustawa. Na planie widać oddziały wojska w szyku bojowym. U góry mapy, po drugiej stronie Wisły, widać panoramę Warszawy - miasta na skarpie otoczonego murami obronnymi, oraz Jazdowa z zamkiem na wysokiej skarpie. Na prawym brzegu rzeki widać osady i wsie: Kępę, Kamion, Bródno, Białołękę, a nad samą Wisłą - Skaryszew i Pragę, które miały już wtedy prawa miejskie. Podczas tamtej wojny Szwedzi spustoszyli okolicę, spalili Pragę.

(kliknij na zdjęcie, żeby powiększyć i przybliżyć)

Mapy WarszawyPolona.pl

3 Mapy Warszawy Mapy Warszawy Polona.pl

Panorama i plan Warszawy z 1700 roku

Plan przedstawia głównie Starą Warszawę, w górnych rogach umieszczono również plan i widok pałacu w Łowiczu. Na mapie widać Zamek Królewski, katedrę św. Jana Chrzciciela, ratusz na środku rynku i bramę miejską z barbakanem. Zaznaczono też kolumnę Zygmunta. U dołu mapy umieszczono kolorową panoramę Warszawy widzianą z praskiego brzegu Wisły.

(kliknij na zdjęcie, żeby powiększyć i przybliżyć)

Mapy WarszawyPolona.pl

4 Mapy Warszawy Mapy Warszawy Polona.pl

Mapa z 1762 roku

Plan przedstawia Warszawę z czasów saskiej dynastii Wettynów - od Ujazdowa z zamkiem i biegnącym ku Wiśle kanałem (lewy skraj) do obecnego Żoliborza z Koszarami Gwardii Koronnej (prawy skraj). Odwzorowano rzuty ważniejszych budynków, które oznaczono numerami - odnośnikami do dodanego do mapy opisu informującego, co to za obiekt.

(kliknij na zdjęcie, żeby powiększyć i przybliżyć)

Mapy Warszawy

Polona.pl

5 Mapy Warszawy Mapy Warszawy Polona.pl

Młociny, Tarchomin, Wawrzyszew

To jeden z sześciu arkuszy mapy okolic Warszawy, wydanej w 1820 r., przez Zakład Litograficzny Kwatermistrzostwa Generalnego. Na mapie zaznaczone są Młociny, Tarchomin, Marysin, Nowydwór, Kępa Bródnowska czy Kępa Młocińska.

(kliknij na zdjęcie, żeby powiększyć i przybliżyć)

Mapy WarszawyPolona.pl

6 Mapy Warszawy Mapy Warszawy Polona.pl

Plan z 1825 roku

Mapa z z 1825 roku przedstawiająca plan miasta i fasady najważniejszych warszawskich budynków. To plan Warszawy na kilka lat przed wybuchem powstania listopadowego. Wokół mapy widać 57 najważniejszych pałaców, kościołów i innych obiektów Warszawy. Wśród nich są nawet tak małe obiekty jak pawilony miejskich rogatek. Większość pokazanych budynków to dzieła architektury klasycyzmu. Zaskakuje wizerunek Zamku Królewskiego - wygląda jak ogromny gmach. Tak miał wyglądać Zamek po przebudowie według projektu Jakuba Kubickiego. Planów nigdy nie zrealizowano.

(kliknij na zdjęcie, żeby powiększyć i przybliżyć)

Mapy WarszawyPolona.pl

7 Mapa Warszawy Mapa Warszawy Polona.pl

Bitwa o Warszawę

Oto plan z 1831 roku, czyli dokładnie wtedy kiedy miała miejsce bitwa o Warszawę. Zakończyła się kapitulacją obrońców Warsyawz i wkroczeniem Rosjan do opuszczonego przez polskie wojsko miasta.

(kliknij na zdjęcie, żeby powiększyć i przybliżyć)

Mapy WarszawyPolona.pl

8 Mapy Warszawy Mapy Warszawy Polona.pl

Śródmieście Warszawy - 1899 rok

Plan informacyjny miasta - zbliżenie na Śródmieście z końca XIX wieku. Warszawa przeżywała wtedy skok cywilizacyjny, zapoczątkowany przez prezydenta Sokratesa Starynkiewicza. Granice Warszawy obejmowały dzisiejsze Śródmieście, wschodnie obrzeża Woli z Powązkami, Stary Żoliborz z Cytadelą oraz Starą Pragę ze Szmulowizną i Kamionkiem.

(kliknij na zdjęcie, żeby powiększyć i przybliżyć)

Mapy WarszawyPolona.pl

9 Mapa Warszawy Mapa Warszawy Polona.pl

Mapa z 1938 roku

Plan pochodzi z 1938 roku. Wydała je na rok przed wybuchem II wojny światowej Dyrekcja Tramwajów i Autobusów.

(kliknij na zdjęcie, żeby powiększyć i przybliżyć)

Mapa WarszawyPolona.pl

Plan informował o przebiegu linii tramwajowych (zaznaczonych na czerwono) i autobusowych (na niebiesko) oraz cenach i punktach sprzedaży biletów komunikacji miejskiej, ale też reklamował słynną wystawę "Warszawa wczoraj, dziś i jutro" otwartą 13 października 1938 r. w oddanym właśnie do użytku gmachu Muzeum Narodowego w Alejach Jerozolimskich.

10 Mapy Warszawy Mapy Warszawy Polona.pl

Mapa z 1941 roku

Oto plan miasta z czasów okupacji. Na mapie wyznaczone są granice getta - zamkniętej dzielnicy stworzonej przez hitlerowców dla warszawskich Żydów.

(kliknij na zdjęcie, żeby powiększyć i przybliżyć)

Mapy WarszawyPolona.pl

Poniżej mapa z 1940 roku, na której wyraźnie widać granice getta.

Mapy WarszawyPolona.pl

Plan przedstawia tylko ciągi głównych ulic. Ale przy linii muru getta staje się wyjątkowo dokładny, pokazując wręcz obrysy i numery poszczególnych nieruchomości.

Wszystkie mapy można obejrzeć na stronie Polona.pl.

Skomentuj:
10 historycznych map Warszawy. Zobacz, jak zmieniała się stolica od XVII wieku [DUŻE ZDJĘCIA]
Zaloguj się

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX